Literatura

AUSTRIACKA LITERATURA. Pierwsze zabytki 1. a., którą od zarania łączy hist. i językowa wspólnota z literaturą niem., pochodzą z IX w. Kolebką najstar­szego piśmiennictwa, w którym przeważają poetyckie wykładnie Biblii, modlitwy i pieśni maryjne, były klasz­tory: Mondsee, Salzburg, Maria Saal, Melk. Trzy stu­lecia trwała epoka poezji rei., która osiągnęła rozkwit w twórczości Frau Ava, pustelniczki z okolic klasztoru w Melk, autorki wielu pieśni i mistycznego poematu Das Leben Jesu. W XII w. nastąpiła sekularyzacja po­ezji w związku z rozwojem kultury dworsko-rycerskiej. Gł. formą liryki dworskiej był Minnesang, który na dawnych ziemiach austr. wyróżniał się wysoce rozwinię­tą sztuką rymowania i wykształconą architekturą wier­sza i strofy. Do jego mistrzów należeli Kurnberger, Dietmar von Aist, Reinmar von Hagenau (ok. 1160-1205), pozostający pod wpływem trubadurów franc, i najwybitniejszy z nich — Walther von der Vogelweide, którego pieśni rozbijają już konwencje dworskie. Prze-kwit Minnesangu wyraził się w poezji Neidharta von Reuenthala, który przybył z Bawarii na dwór wiedeński. Schyłek liryki rycerskiej był jednocześnie początkiem bohaterskiego eposu, którego ojczyzną są kraje bawar-sko-austriackie. Większość tych epickich utworów za­ginęła, natomiast zachowała się Pieśń o Nibelungach (—> Nibelungi) napisana na przełomie XII i XIII w. przez nieznanego autora, najprawdopodobniej pochodzenia austr. Zmierzch średniowiecza rozpoczyna erę poezji mieszczańskiej. Miała ona najczęściej charakter dydak­tyczny i moralizatorski, a w twórczości niektórych au­torów, jak Heinrich der Teichner (koniec XIV w.) i współczesny mu Peter Seuchenwirt, przybierała formę alegoryczną. Równocześnie rozpowszechniła się forma pieśni zw. Meistersang, rozwijała się pieśń lud., du­chowna i dramat rei., którego zaczątkiem były wido­wiska pasyjne (np. Wiener Passionspiel ok. 1325), szcze­gólnie popularne w Tyrolu.