Austria dolna
AUSTRIA DOLNA, Niederosterreich, kraj związkowy w pn.-wsch. Austrii, największy i (po Wiedniu) liczący najwięcej ludności; 19 170 km2, 1,4 min mieszk. (1960); siedzibą władz jest Wiedeń. A.D. rozciąga się po obu brzegach Dunaju, między rz. Anizą na zach. a rz. Litawą i Morawą na wsch.; od pn. obejmuje pd. stoki Szumawy, Kotlinę Wiedeńską i pagórkowaty region Weinviertel, część środk. i pd. stanowią partie Alp Wapiennych i ich przedgórze. Klimat umiarkowany, dość ciepły, łagodny, w górach ostry; na wsch. dość suchy, bardziej kontynent. Pola uprawne zajmują ok. 44% powierzchni; w górach łąki i pastwiska. A.D. jest silnie zalesiona (ok. 35% pow.), zwłaszcza na przedgórzu i w górach. Ważniejsze miasta: Wiener Neustadt, Krems, Klosterneuburg, Módling, Baden. Rozwinięte rolnictwo; uprawa pszenicy, żyta, lnu, buraków cukrowych, na południu, na stokach wzgórz — winorośli; hodowla bydła, owiec i trzody chlewnej. Najważniejszym bogactwem mineralnym jest ropa naftowa, występująca w pn.-wsch. części kraju, w zagłębiu Matzen-Ganserndorf oraz w okolicach Zistersdorf; roczne wydobycie (1957) — 3,2 min t; poza tym występują niewielkie złoża węgla kamiennego na pd. (Grunberg) i brunatnego na pn. (Langnau). Największe ośrodki przem. skupiają się w rejonie Wiednia, Kotlinie Wiedeńskiej i w okolicy m. Sankt Polten; dominuje hutnictwo, przemysł maszynowy, włókienniczy, chemiczny i elektro techn., poza tym rozwinięty przemysł spożywczy, drzewny, papierniczy. Przez A.D. przebiegają liczne linie kolejowe i drogi o znaczeniu międzynar., zbiegające się w Wiedniu. — W czasach rzymskich część pd. A.D. po Dunaj należała do prowincji Noricum i Panonia, część pn. zamieszkiwały ludy germ., później słów.; od 791 A.D. należała do państwa Franków; 970 przekształcona w Marchię Wschodnią (Ostmark)